• سال 93


 

ليپوپروتئين ها

 

 لیپوپروتئین ها:

 
 
                  

 ليپيدها که در آب نامحلول هستند، در خون  بوسیله پروتئين ها به شکل ليپوپروتئين حمل مي شوند. رده هاي متعدد ليپوپروتئين مي توانند متفاوت باشند. اين رده هاي ليپوپروتئين، عملکرد، ترکيبات پروتئيني، ترکيبات ليپيد، اندازه، چگالي، نيمه عمر پلاسمايي و اهميت باليني متفاوتي دارند.
ليپوپروتئين هاي مختلف با مقادير متفاوتي از کلسترول، استرهاي کلسترول، تري گليسريد ها، فسفوليپيدها و الگوهاي متداول آپوپروتيئنشناخته مي شوند.
 
ليپوپروتئين  هاي معمول
شيلوميکرون ها، ليپوپروتئين غني شده از تري گليسريد ها مي باشند که تا 10 ساعت بعد از دريافت دهاني چربي در پلاسماي يک فرد سالم مي توانند اندازه گيري شوند. در بيماران، با اختلالات ليپدي ( بويژه افزايش تري گليسريد خون) اين دوره مي تواند به طور قابل توجهي طولاني تر باشد.
ليپوپروتئين با چگالي بسيار کم  :VLDLيک ليپوپروتئين غني شده از تري گليسريد ها مي باشد که بوسيله کبد ترشح مي شود. چربي اين ذرات در پلاسما جدا مي شوند که نتيجه آن تشکيل LDL ( ليپوپروتئين با چگالي متوسط) مي باشد. در افراد با چربي خون نرمال IDL در غلظت هاي بسيار پايين قابل اندازه گيري مي باشد که، سريعا به LDL متابوليزه مي شود.
LDL: ( ليپوپروتئين با چگالي کم) ، انتقال عمده کلسترول و کلسترول استر را در پلاسما بر عهده دارد و ليپوپروتئين هايي هستند که به شدت  با آترواسکلروز مربوط مي باشند. LDL متابوليت انتهايي ، زنجيره جدا شدن چربي ها از   VLDL  مي باشند، اما LDL ( و شايد IDL ) هم چنين مي توانند بطور مستقيم  از کبد ترشح شوند. LDL منتوع مي باشد و مي تواند به زير گروه هاي متعددي تقسيم شود. اين زير گروه هاي LDL، نيمه عمر، ترکيب و ايجاد تصلب شرايين متفاوتي  در پلاسما دارند.  LDL هاي بزرگ و سبک و بويژه LDL با چگالي کم، بيشتر از LDL با چگالي نرمال مستعد کننده ايجاد تصلب شرايين مي باشد.
LDL با چگالي کم مشخصه اي نرمال براي  dyslipoproteinemia  همراه با ديابت تيپ 2  و سندرم متابوليک مي باشد.. اين نکته بايد مورد توجه قرار گيرد  که ترکيب  اين ذرات ( خواه مقدار زيادي LDL با چگالي  کم وجود داشته باشد يا نه )  نمي تواند از غلظت LDL کلسترول کسر شود. LDL با چگالي کم، بيشتر ايجاد تصلب شرايين مي کند،  زيرا با رسپتور LDL به خوبي  و اکنش متقابل نشان نمي دهد و  بنابراين احتمال مي رود که، بوسيله رپستورهاي تميز کننده بر داشته شوند. علاوه بر اين اگر ذرات LDL با چگالي کم, در مقايسه با مقدار مشابه
کلسترول که در ذرات بزرگتر توزيع شده است غالب باشند، غلظت LDL کلسترول برداشت شده تعداد بيشتري از  ذرات را نشان مي دهد.
مطالعات متعدد حاکي از آن مي باشد که تصلب شرايين به صورت اوليه در ارتباط با تعداد زيادي پروتئين B100  حاوي apoB100 مي باشد.
عليرغم اهميت  آشکار آن بدليل روشهاي مورد نياز، کمي سازي زير گروه هاي  LDL يک تمرين کلينيکي معمول نيست.  مقدار کم اهميت آشکار اين موضوع مقدار کميت زير گروه هاي LDL به دليل روشهاي ارزيابي مورد نياز يک امر کلينيکي عادي تلقي نمي شود.
HDL : ( ليپوپروتئين با چگالي بالا) نوعي از ليپوپروتئين مي باشد که بعنوان ميانجي در انتقال معکوس کلسترول  عمل مي کند. همانند HDL,LDL هم مي تواند به انواع متعددي تقسيم شود بر خلاف LDL، تاثير انواع مختلف HDL  در جلوگيري از آترواسکلروزيس نامشخص مي باشد.
 HDL   در کبد و روده توليد مي شود و کلسترول استرفيه شده و غير استرفيه شده را از بافت محيطي جذب مي کند. HDL  ، در واکنشي نزديک با ساير رده هاي ليپوپروتئين ها مي باشد..
ليپوپروتئين (a)، يک LDL همراه با يك آپوپروتئين (apoa) اضافي مي باشد. آپوليپوپروتئين a همساني قابل توجهي با پلاسمينوژن دارد. در يک فرد تعداد مشخص شده ژنتيکي از حوزه حلقوي ( بين 13 تا 50) وجود دارد. حوزه حلقوي منجر به تفاوت در اندازه پلي مورفيسم آپوليپوپروتئين a مي شود. اشکال کوچکتر ليپوپروتئين a ( حلقه هاي کمتر) با غلظت هاي بيشتر ليپوپروتئين a در ارتباط مي باشد.  متابوليسم ليپوپروتئين
a تا حدود زيادي ناشناخته است. اما غلظت هاي بالاتر ليپوپروتئين a از طريق يک رابطه علتي با آترواسکلروزيس در ارتباط مي باشد.
 

 


ليپوپروتئين هاي غير معمول
افزايش ليپوپروتئين در خون،  نه تنها با غلظت هاي بالاي ليپوپروتئين هاي غير معمول  بلکه با حضور بتا  VLDL غير نرمال نيز شناخته مي شود.
كه بطور معمول با dyslipoproteinemia ( هيپر ليپوپروتئينمي تيپ III) نيز شناخته مي شود،  حضور اين ليپوپروتئين با  Dyslipoprateinemia  خانوادگي( هيپر ليپوپروتئينمي تيپ III)  شناخته شده که اينها ليپوپروتئينهاي شبيه به ذرات باقيمانده مي باشند و  فقط در مقادير بسيار اندک در افراد با چربي خون نرمال مي تواند اندازه گيري شود. ليپوپروتئين هاي غير معمول شامل ليپوپروتئينX  و ليپوپروتئين Y مي باشد.
اين ليپوپروتئين ها مشخصه اي براي بيماري کبد کلستاتيک ((Cholestaitc و کمبود LCAT  مي باشند و عمدتا از کلسترول آزاد، فسفوليپيدها و آپوپروتئين  تشکيل شده اند. اگر چه در گروه LDL شناور مي باشند ولي شامل آپوليپوپروتئين B نمي شوند و احتمالا درآترواسکلروزيس نقشي ندارد. ليپوپروتئين Y جزئي از LDL مي باشد که شامل  ApoB وApoC مي باشد و تنها در بيماريهاي کبدي قابل اندازه گيري مي باشد. در بيماران با مشکل کبد کلستاتيک مهم است که ارزيابي شود که آيا افزايش کلسترول خون از نوع  LDL-hyper cholesterolemia
 ناشي از افزايش غلظت  LDL يا ليپوپروتئين X مي باشد،  ليپوپروتئين هاي غير نرمال هم چنين در بسياري از انواع dyslipoproteinemia ثانويه مي تواند ديده شود. در بيماران با ديابت نوع دو به ليپوپروتئين ها قند اضافه شده و اکسيده مي شوند. اين امر منجر به يک متابوليسم تغيير يافته از ليپوپروتيئن ها و بنابراين يک علت مهم dyslipoproteinemia ديابتي مي باشد.
 

 

              
 

بازديدكنندگان

امروز: 94
ديروز:24
اين هفته: 252
هفته‌ي گذشته: 436
اين ماه: 1130
ماه گذشته: 1814
افراد آنلاين:1
اعضا ی آنلاین : 0
مهمان آنلاین : 1

اوقات شرعی

دانشگاه علوم پزشکی مشهد | Mashhad University of Medical Sciences | جامعة مشهد للعلوم الطبية
تمام حقوق مادی و معنوی این سایت مربوط به دانشگاه علوم پزشکی مشهد می باشد. هرگونه کپی برداری از مطالب آن تنها با ذکر منبع بلامانع است.